Chuy?n chức phán sự đền T?n Viên
Trích “Truyền kỳ mạn lục”.
Nguyễn Dữ
I. Tìm hiểu chung.
III. Tổng kết.
Giá trị nghệ thuật.
Giá trị nội dung.
Tư tưởng.
II. Đọc hiểu văn bản:
Đọc.
Tóm tắt.
Bố cục
* Mở truyện : Giới thiệu nhân vật chính Ngô Tử Văn.
* Thân truyện :
- Tử Văn đốt đền tà.
- Tử Văn gặp Bách hộ họ Thôi và thổ thần.
- Tử Văn bị bắt và cuộc đối chất ở Minh ti trước Diêm Vương.
- Tử Văn chiến thắng, làm quan phán sự ở đền Tản Viên.
* Kết truyện :
- Quan phán sự đền Tản Viên tình cờ gặp lại người quen cũ
- Lời bình của tác giả.
= >Từ đó, em chọn lựa cách phân tích tác phẩm:
D. Dung hoà, kết hợp được các cách trên
C. Theo từng nhân vật chính        
B. Theo xung đột
A. Theo diễn biến
a. Nhân vật Ngô Tử Văn
4. Phân tích:
a1. Giới thiệu nhân vật Tử Văn và sự việc đốt đền
a3. Tử văn bị bắt xuống cõi âm

a4. Nhậm chức phán sự
a1. Giới thiệu nhân vật Tử Văn và hành động đốt đền
* Giới thiệu nhân vật .
- Tên: Soạn.
- Quê: Yên Dũng - Lạng Giang.
- Tính cách: cương trực, khảng khái, nóng nảy, “không chịu được sự gian tà”
Giới thiệu ngắn gọn, đầy đủ về tên tuổi, quê quán và phẩm chất bằng những từ khẳng định, ngợi khen hé mở nhiều điều hấp dẫn.
Cách kể chuyện truyền thống
- Hành động đốt đền
+ Chuẩn bị: “tắm gội sạch sẽ”, “khấn trời”... Không phải hành động của kẻ vì danh, vì lợi hay vì sự liều lĩnh nhất thời, thể hiện sự cẩn trọng, công khai không chút lo sợ.
. Thái độ tôn kính, nghiêm túc.
Tử Văn: “Vung tay không cần gì...”
→ Một thái độ dứt khoát, bất chấp
hậu quả xấu cho bản thân mình.
“Mọi người lắc đầu lè lưỡi, lo sợ thay cho Tử Văn”.
+ “Châm lửa đốt đền”
* Sự việc đốt đền:
- Nguyên nhân đốt đền:
Vì Tử Văn không chịu được sự gian tà hại dân.
+ Hậu quả: - Tử Văn bị ốm “Đầu lảo đảo…một cơn sốt nóng sốt rét”
- Bị hồn ma tướng giặc trách mắng, đe doạ.
* Đây là chi tiết kỳ ảo.
* Thể hiện sự cương trực, khẳng khái của Tử Văn.
* Niềm tin vào hành động chính nghĩa và tinh thần dân
tộc mạnh mẽ
Tố cáo hiện thực bất công trong xã hội đương thời bằng yếu tố kỳ ảo hoá.
? Đây chính là lô gíc tạo ra sự phát triển của câu chuyện.
a3. Tử Văn bị bắt xuống cõi âm:
Không gian cõi âm là chi tiết kỳ ảo hoang đường: cảnh địa ngục rùng rợn, khủng khiếp: gió tanh, sóng xám, hơi lạnh thấu xương,…
Tử Văn điềm nhiên không hề khiếp sợ.
- Vạch mặt tên bại tướng với lẽ phải trong tay:
- Tử Văn không được dự vào hàng khoan giảm: Kêu oan quyết liệt:
“ Ngô Soạn này là một kẻ sĩ ngay thẳng ở trần gian, có lỗi gì thì xin bảo cho, không nên bắt chết một cách oan uổng”.
- Lớn tiếng đòi công lí
+ Xin đem giấy đến đền Tản Viên.
+ Tâu trình Diêm Vương, lời rất cương chính, không nhún nhường.
Tính cách nhân vật thống nhất: cương trực, khẳng khái, đấu tranh quyết liệt để chống kẻ ác trừ hại cho dân
Kết quả xử kiện.
+ Tử Văn thắng, được giữ chức phán sự ở đền Tản Viên.
+ Tên cư sĩ bị nhốt vào ngục Cửu U, hài cốt tan tành như cám.
+ Thổ công được trả lại đền, khôi phục lại danh vị.
+ Nhân gian được bình an.
Ý nghĩa: cuộc đấu tranh giữa Tử Văn và hồn ma tướng giặc là cuộc đấu tranh giữa con người và ma quỷ đầy yếu tố kỳ ảo, thể hiện:
+ Niềm tin của con người vào công lý, chính nghĩa sẽ thắng gian tà.
+ Nhân vật bộc lộ bản lĩnh và nhân cách.
+ Giáo dục chúng ta sống, hành động theo lẽ phải.
+ Tinh thần đấu tranh chống cái xấu, cái ác.
a4. Nhậm chức phán sự:
- Kết truyện: Tử Văn “chắp tay thi lễ” khi gặp người quen, “thoắt cưỡi gió mà biến mất”.=> kỳ ảo, thể hiện sự tôn kính ngưỡng mộ của tác giả với Ngô Tử Văn.
Tiểu kết:
Hình tượng nhân vật Tử Văn đại diện cho chính nghĩa trong cuộc đấu trí, đấu gan cam go, không khoan nhượng với gian tà. Chức phán sự là một "phần thưởng” đưa nhân vật bất tử trong một cương vị xứng đáng.
Đền Và thờ Thần Tản Viên
b. Hồn ma tướng giặc.
Là hình tượng kỳ ảo, tưởng tượng.
b1. Sự độc ác:
- Sống: là kẻ xâm lược.
- Chết: Làm yêu làm quái
+ Đánh đuổi Thổ công có công đức, cướp đền linh để ngụ gây tội ác.
+ Quấy nhiễu, phá hoại đời sống bình an của dân lành.
+ Đút lót các quan dưới âm, lừa Diêm Vương để hại Tử Văn chết oan.
b2. Sự gian trá, giảo hoạt:
- Dùng Nho giáo để mắng mỏ: “Nhà ngươi đã theo nghiệp Nho học…khó lòng tránh khỏi tai vạ”.
- Dùng oai linh của quỷ thần để đe doạ.
- Ra vẻ khoan dung khi sợ lộ: “lập lờ nhận tội”.
b3. Bị trừng phạt đích đáng.
Cõi âm: Bị nhốt vào ngục Cửu U,…
Cõi dương: ngôi mộ bị lật tung lên, hài cốt tan tành như cám,…
Tiểu kết: Tác giả phê phán hồn ma tướng giặc độc ác, gian xảo. Đó cũng là tư tưởng của nhân dân “ác giả ác báo”.
c. Nghệ thuật kể chuyện và xây dựng nhân vật
- Kết hợp hài hoà giữa yếu tố hiện thực (nhân vật, địa điểm,…) và yếu tố kỳ ảo (quỷ sứ, hồn ma, Diêm Vương,…) tạo sức hấp dẫn, cuốn hút và giàu ngụ ý phê phán.
Kết cấu theo trình tự thời gian, giàu kịch tính, cách kể khéo léo, hấp dẫn.
Ngôn ngữ linh hoạt, đa dạng, lời đối thoại của nhân vât, lời kể của tác giả, lời bình(cuối truyện).
Hình tượng nhân vật: tính cách nhất quán, mỗi nhân vật đều thể hiện quan điểm tư tưởng của tác giả.
-Nghệ thuật tương phản xuyên suốt tác phẩm
d. Hai cõi tương giao và ý nghĩa của truyền kỳ:
* Cõi âm:
*Cõi dương
? Nhận xét về sự hiển hiện của hai cõi- ngụ ý nhân sinh.
* Nhìn nhận các cách sống:
Thiện đơn thuần là nạn nhân của cái ác (Thổ công).
Thiện đấu tranh vì chính nghĩa (Tử Văn).
Công bằng và hạnh phúc chỉ đến khi người chính trực
biết đấu tranh với cái xấu, cái ác, sự tà gian.
* Niềm tin vào lẽ phải:
Tương quan chính - tà
Đường lên núi Tản
III. Tổng kết.
1. Nghệ thuật.
Sử dụng yếu tố hoang đường đậm đặc kết hợp yếu tố hiện thực, giàu sức lôi cuốn.
Xây dựng hình tượng nhân vật mang tính thống nhất.
Nghệ thuật kể chuyện linh hoạt, giàu kịch tính.
Nghệ thuật tương phản xuyên suốt câu chuyện.
2. Nội dung.
Tác phẩm kể về hành động đốt đền của Ngô Tử Văn qua đó thể hiện tinh thần khẳng khái, cương trực, đấu tranh chống lại cái ác trừ hại cho dân.
3. Tư tưởng. Niềm tin vào công lý chính nghĩa sẽ thắng gian tà.

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả.
- Nguyễn Dữ ( ? - ? ) Sống vào khoảng thế kỉ thế kỉ XVI.
- Quê : Đỗ Tùng - Trường Tân , (Thanh Miện), tỉnh Hải Dương.
- Xuất thân trong gia đình khoa bảng.
- Từng đi thi, làm quan, sau lui về ở ẩn.
2. Tác phẩm : "Truyền kì mạn lục".
Tóm tắt truyện:
Ngô Tử Văn
Người cương trực
thấy sự tà gian không thể chịu nổi
Tướng giặc
Tử Văn đốt đền
=> Tử Văn không sợ
Tử Văn
Hồn ma tướng giặc
đốt đền
Thổ công
Diêm Vương xử phạt
Chức phán sự đền Tản Viên
Trừng
phạt
Tiến
cử
Về
dương
thế
Kể tội tướng giặc
Kiện Tử Văn